รู้องค์กร รู้วัฒนธรรม เรื่องง่ายๆ ใช้ได้จริง

รู้องค์กร รู้วัฒนธรรม เรื่องง่ายๆ ใช้ได้จริง

อรรถพงษ์ สกุลศรีประเสริฐ
บทความนี้เป็นภาคต่อของการวิเคราะห์คู่แข่งครับ ประเด็นเรื่องความเข้าใจองค์กร และวัฒนธรรมองค์กรเป็นสิ่งที่ทำได้ง่ายๆ แต่เราบางคนอาจจะไม่ค่อยได้นึกถึงกันครับ ผมกล่าวถึงองค์กรและวัฒนธรรมของคู่แข่งนั่นเองครับ
สิ่งที่ผมหมายถึงในคำว่าองค์กรของคู่แข่งก็คือ ลักษณะของการดำเนินงานของเขาว่าเป็นอย่างไร สวัสดิการ แรงจูงใจในการปฏิบัติงาน ลักษณะของโครงสร้างองค์กร ลักษณะนิสัยของเถ้าแก่ และอื่นๆ ส่วนวัฒนธรรมในองค์กรนั้นก็คือ วิธีและธรรมเนียมปฏิบัติ จารีต การกระทำ คุณค่าขององค์กร ความภักดีต่อองค์กร ประเด็นพวกนี้แหละครับที่จะช่วยให้เราสามารถรู้และวิเคราะห์คู่แข่งอย่างถ่องแท้ได้
ประเด็นเกี่ยวกับองค์กรและวัฒนธรรมจะสะท้อนออกมาเป็นกลยุทธ์ของบริษัททั้งหลายเหล่านั้น ยกตัวอย่างเช่น ถ้าบริษัทไหนบริหารโดยเถ้าแก่ ทุกอย่างควบคุมโดยเถ้าแก่ โครงสร้างองค์กรก็น่าจะเชื่อได้ว่าเป็นการ “รวมศูนย์” กลยุทธ์ที่เถ้าแก่ใช้น่าจะเป็นการลดต้นทุนในการดำเนินการ ซึ่งกลยุทธ์ดังกล่าวจะเป็นอุปสรรคในการคิดสร้างสรรค์ อะไรใหม่ๆ เวลาองค์กรจะปรับกลยุทธ์เป็นการสร้างความคิดสร้างสรรค์ในองค์กรก็จะเป็นสิ่งที่ค่อนข้างยาก
เรารู้แค่กลยุทธ์ของบริษัทไม่เพียงพอครับ เพราะเราจะไม่สามารถรู้ได้เลยว่าบริษัทคู่แข่งจะไปขับเคลื่อนในทิศทางใด และจะเป็นไปได้หรือไม่ ในการปฏิบัติกลยุทธ์ที่ปรับเปลี่ยน ดังนั้นจึงเป็นประเด็นขึ้นมาครับว่า การวิเคราะห์คู่แข่งมีความจำเป็นอย่างยิ่งยวดในการรู้เข้าไปในไส้ในของบริษัท แต่จะได้ข้อมูลเหล่านี้อย่างไร ในกรณีที่บริษัทเป็นบริษัทขนาดกลางและขนาดเล็ก
ในความที่เป็นธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมค่อนข้างที่จะยากลำบากนิดหน่อยในการที่จะหาข้อมูลเพื่อจะนำมาใช้ในการวิเคราะห์เนื่องจากข้อมูลที่มีอยู่นั้นค่อนข้างที่จะไม่เปิดเผย ไม่ค่อยมีข่าวตามหน้าหนังสือพิมพ์อ่านตามรายงานประจำปีของบริษัทต่างๆ ก็ไม่ได้ วิธีที่เราสามารถทำได้ในการหาข้อมูลก็มีหลายวิธีด้วยกันครับ เช่นการสอบถามจากคู่ค้า การสอบถามจากพนักงานเก่า สอบถามจากกลุ่มธุรกิจ และ การสอบถามจากลูกค้า
วิธีการแรกก็คือ การสอบถามจากคู่ค้า แน่นอนครับในบางครั้งคู่ค้าของเราก็มีการทำธุรกิจกับคู่แข่งของเรา ทำธุรกิจเดียวกันโอกาสที่มีคู่ค้าคนเดียวกันค่อนข้างสูง สิ่งที่เราสามารถทำได้ก็คือการถามแบบอ้อมๆ เพื่อให้รู้ความเคลื่อนไหวลักษณะการดำเนินงาน วัฒนธรรมองค์กรของคู่แข่ง เช่น ใครเป็นคนอนุมัติการจัดซื้อ เถ้าแก่เป็นคนตัดสินใจเอง หรือลูกน้องเป็นคนตัดสินใจ จะบ่งบอกถึงกลยุทธ์ขององค์กร เราอาจจะถามถึงเรื่องระบบการจ่ายเงินเพื่อรู้เกี่ยวกับวิธีบริหารงานก็ได้ว่าเป็นระบบมากน้อยเพียงใด
วิธีการสอบถามจาก พนักงานปัจจุบันและ พนักงานเก่าขององค์กร เป็นวิธีอีกอย่างหนึ่งที่เราสามารถทำได้ สำหรับพนักงานปัจจุบันก็คือการไปดูจุดขายของคู่แข่ง คุยกับพนักงาน สอบถามข้อมูลต่างๆ ก็จะช่วยทราบเกี่ยวกับองค์กร และวัฒนธรรมมากขึ้น สำหรับการสอบถามจากพนักงานเก่า บางครั้งเวลาอยู่อุตสาหกรรมเดียวกันก็จะมีการเคลื่อนย้ายของพนักงานจากบริษัทคู่แข่ง มาทำงานที่ธุรกิจเราบ้าง เป็นเรื่องปกติของอุตสาหกรรม เมื่อพนักงานเก่าของบริษัทมาทำงานที่บริษัทของเรา ก็สามารถหาข้อมูลจากแหล่งนี้ได้
วิธีการสุดท้ายคือ การสอบถามจากลูกค้า ในกรณีที่ลูกค้าเคยซื้อสินค้าหรือบริหารจากคู่แข่ง เราอาจจะสอบถามลักษณะต่างๆ ขององค์กรคู่แข่ง เราก็จะทราบด้วยลูกค้ารู้สึกอย่างไร ดี ไม่ดี เกี่ยวกับคู่แข่ง เพื่อเราจะได้นำมาใช้ในการสร้างกลยุทธ์ของบริษัทต่อไป
เพียงเท่านี้ก็จะช่วยให้เราสามารถวิเคราะห์คู่แข่งได้ดีขึ้น และลงลึกในประเด็นต่างๆ ของคู่แข่งได้ การวิเคราะห์องค์กร และวัฒนธรรมของคู่แข่งก็เหมือนกับ การที่เรารู้จักนิสัยใจคอของเขา เราก็จะง่ายในการที่จะหาแผนงานเพื่อมาแก้ไขหรือพัฒนาเชิงกลยุทธ์ขององค์กรครับ
“รู้เขารู้เรา รบร้อยครั้งชนะร้อยครั้ง”

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *