‘นอนไม่หลับ’ ต้นเหตุรมณ์บ่จอย

‘นอนไม่หลับ’ ต้นเหตุรมณ์บ่จอย
• คุณภาพชีวิต
รู้ผ่อนคลาย-ตัดกังวล ช่วยลดภาวะซึมเศร้าได้

การนอนเป็นปัจจัยที่จำเป็นสำหรับคนเรา เช่นเดียวกับอาหาร อากาศ และน้ำ บางครั้งในชีวิตคนเราอาจจะมีปัญหาในการนอนหลับในช่วงใดช่วงหนึ่งของชีวิต ปัญหาการนอนไม่หลับพบมากในผู้หญิง โดยเฉพาะในช่วงที่จะมีประจำเดือน รวมทั้งยังพบในคนป่วย คนแก่ คนสูบบุหรี่ และคนที่ดื่มแอลกอฮอล์

ปัญหาการนอนไม่หลับ เป็นเรื่องธรรมดาของวัยรุ่น ซึ่งถึงแม้จะไม่ถือว่าการนอนไม่หลับเป็นโรครุน แรงถึงขั้นเสียชีวิต แต่การนอนไม่หลับสามารถ ถือได้ว่าเป็นสาเหตุของความเครียด สับสน โมโหง่าย เหนื่อย ซึมเศร้า และร้ายแรงกว่านั้น สามารถทำให้รู้สึกว่าเหมือนจะเป็นบ้า

ประเภทของการนอนไม่หลับ แบ่งได้เป็น 2 ประเภท

– การนอนไม่หลับเรื้อรัง นอนไม่หลับเป็นสัปดาห์ เป็นเดือน หรืออาจเป็นปี

– การนอนไม่หลับบางช่วงเวลา ระยะเวลาเพียงแค่ 1 – 2 คืน, 1 อาทิตย์ ส่วนใหญ่ มีผลมาจากความเครียด เช่น การสอบ หรือโศกเศร้า เพราะความสูญเสีย

การนอนไม่หลับจะมีอาการบ่งชี้ดังต่อไปนี้ ยากที่จะหลับ เช่น ที่มักพบในช่วงวัยรุ่น, ตื่นบ่อย นอนน้อย กระสับกระส่าย นอนไม่หลับในช่วงกลางดึก ซึ่งพบได้บ่อยในคนวัย 40 ปีขึ้นไป ตื่นเร็วกว่าปกติ และไม่สามารถหลับได้อีก พบได้ในผู้สูงอายุ หรือคนที่กังวลกับเรื่องใดเรื่องหนึ่ง

อาการที่พบเห็นโดยทั่วไปรู้สึกเหนื่อยในระหว่างวัน รู้สึกเหนื่อย และรู้สึกไม่กระปรี้กระเปร่า หลังจากตื่นนอน หรือใช้เวลา 30 – 40 นาที ถึงจะนอนหลับได้, ตื่นบ่อยในช่วงเวลากลางคืน, ตื่นเร็วกว่าปกติ และไม่สามารถนอนหลับได้อีก, ต้อง อาศัยยานอนหลับ หรือแอลกอฮอล์เพื่อช่วยในการนอนหลับ

…ถ้ามีอาการเหล่านี้ แสดงให้เห็นว่าท่านกำลังมีปัญหาการนอนไม่หลับ รู้สึกปวดศีรษะบ่อยๆ หงุดหงิดง่าย ไม่มีสมาธิ

ซึ่งอาการนอนไม่หลับ เป็นสภาวะที่มีสาเหตุจากปัจจัยหลากหลาย อาทิ ภาวะของจิตใจที่กังวล ซึมเศร้า โกรธ เครียด การเปลี่ยนแปลงบางสิ่ง บางอย่าง เช่น การย้ายบ้านหรือการเริ่มศึกษาต่อ สิ่งแวดล้อม เช่น เสียงรบกวน, สิ่งที่ก่อให้เกิดความไม่สบายใจ, เวลาต่างกันในแต่ละทวีป ความเจ็บปวด โรคทางกาย เช่น โรคหัวใจ…ระบบทางเดินหายใจ, ระบบทางเดินอาหาร, ความดันสูง, ข้ออักเสบ, เบื่ออาหารการใช้ยาเสพติด เช่น นิโคติน, กาเฟอีน, เฮโรอีน, โคเคน, แอมเฟตามิน (ยาบ้า), LSD, กัญชาการใช้ยาอื่นๆ เช่น ยาคุมกำเนิดบางชนิด ยาลดความอ้วน และยากระตุ้นต่างๆ

วิธีจัดการกับโรคนอนไม่หลับ?

สิ่งที่ท่านสามารถปฏิบัติได้ด้วยตัวเองเป็นอันดับแรกคือ การปรับเปลี่ยนสิ่งแวดล้อมในการนอน การเปลี่ยนวิธีการดำเนินชีวิตในเบื้องต้นควรลดการใช้สารกระตุ้น ซึ่งรวมถึงการลดกาแฟ, ชา, แอลกอฮอล์, นิโคติน, น้ำอัดลม, อาหารขยะ และยาลดน้ำหนัก

คำแนะนำอื่นๆ ควรออกกำลังกายสม่ำเสมอ นอนเฉพาะเวลาที่รู้สึกเหนื่อยจริงๆ และง่วงนอนจริงเท่านั้นถ้าไม่สามารถนอนหลับได้ให้ลุกออกจากเตียงและกลับมานอนใหม่เฉพาะในเวลาที่ง่วงเท่านั้นตื่นนอนในเวลาเดิมทุกวันถ้าท่านเข้านอนดึก พยายามตื่นให้ตรงตามเวลาเดิม

ผ่อนคลายร่างกาย และจิตใจให้รู้สึกสบายก่อนเข้านอนประมาณ 1 ชั่วโมงอาบน้ำอุ่น เล่นโยคะ หรือเดินเล่นเล็กน้อยก่อนเข้านอนก็ช่วยได้ ปล่อยวางความคิดเช็กความปลอดภัย ครั้งเดียวเท่านั้นเปลี่ยนความคิดไปในทางที่ดี เช่น จากความคิดที่ว่าฉันนอนไม่หลับ…เป็นฉันนอนหลับผ่อนคลาย

เปลี่ยนแปลงในสิ่งที่ทำให้เกิดความเครียด ยอมรับเหตุการณ์ที่ไม่สามารถจะเปลี่ยนแปลงได้ทำจิตใจ และร่างกายให้ผ่อนคลาย ให้เวลากับตัวเองในการทำสิ่งที่ตัวเองต้องทำ อย่าทำอะไรที่เกินความสามารถของตัวเอง หรือตั้งความคาดหวังเกินจริง อยู่กับปัจจุบันไม่กังวลถึงอดีตหรืออนาคต

ถ้าท่านมีปัญหาให้เริ่มจากการปรึกษาเพื่อน/ญาติ และคนรอบตัวมีกิจกรรมที่ผ่อนคลายทำบ้าง ทำเพื่อความสนุกสนาน ไม่ใช่เพื่อการแข่งขันฝึกเทคนิคผ่อนคลาย หรือเทคนิคการหายใจอย่างสม่ำเสมอ

นักวิจัยแนะนำว่าคนที่นอนไม่หลับจะเป็นคนที่มีความมั่นใจน้อยกว่าคนปกติทั่วไป ดังนั้นสิ่งใดที่ทำด้วยความมั่นใจ ก็จะช่วยให้ท่านนอนหลับสบายดีขึ้น มีหนังสือมากมายเกี่ยวกับการนอนไม่หลับ หรือท่านอาจจะพบกับผู้ให้คำปรึกษาในเรื่องการนอนก็ได้

ถ้าท่านมีอาการนอนไม่หลับมาระยะหนึ่ง ท่านอาจจะเป็นโรคซึมเศร้า สิ่งที่ต้องคอยสังเกต คือ ตื่นในตอนกลางคืน หรือตอนเช้าตรู่ และนอนต่อไม่หลับไม่มีกำลังใจในการทำกิจกรรมต่างๆ เบื่ออาหารมีพฤติกรรมรุนแรง และมีพฤติกรรมต่อต้านสังคมมีอาการเจ็บปวดแต่ไม่ทราบถึงสาเหตุ

รู้ถึงผลกระทบจากเพียงแค่นอนไม่หลับ แล้วรีบหันมาปรับเปลี่ยนกันดีกว่า เพื่อสุขภาพกายจิตที่ดี..ก่อนที่จะสายเกิน (อารมณ์) แก้ได้

ที่มา: หนังสือพิมพ์สยามธุรกิจ

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *