สุขภาพ : ข้อเสื่อมบรรเทา ข้อเข่าแข็งแรง

สุขภาพ : ข้อเสื่อมบรรเทา ข้อเข่าแข็งแรง

ปวดเข่าปวดสะโพก เวลาเคลื่อนไหวมากๆ ขยับแต่ละครั้งกระดูกข้อส่งเสียงดังกร๊อบๆ โรคข้อและกระดูกเสื่อมกำลังมาเยือนหรือไม่

รศ.นพ.พัชรพล อุดมเกียรติ ศัลยแพทย์ออร์โธปิดิกส์ ภาควิชาศัลยศาตร์ออร์โธปิดิกส์ คณะแพทยศาสาตร์ศิริราชพยาบาล กล่าวว่า โรคข้อเข่าเสื่อมมักพบในผู้สูงอายุ และอุบัติการณ์ของโรคจะเกิดในเพศหญิงมากกว่าเพศชาย ซึ่งอาจเป็นผลเนื่องจากวัยทองหรือช่วงวัยหมดประจำเดือน ที่มีการเปลี่ยนแปลงทางฮอร์โมนทางเพศ

ผลการศึกษาล่าสุดจากวารสาร New England Journal of Medicine พบว่า ผู้หญิงมีความเสี่ยงที่จะเป็นโรคข้อเสื่อม และต้องทนทุกข์ทรมานกับอาการปวดเข่ามากกว่าผู้ชายถึง 3 เท่า และยังพบมากขึ้นในกลุ่มที่มีน้ำหนักตัวมากกว่าเกณฑ์มาตรฐาน

นอกจากนี้ กิจกรรมการใช้ชีวิตประจำวันที่ใช้ข้อเข่ามาก การนั่งยองๆ นั่งพับเพียบ หรือการนั่งขัดสมาธิ ก็ถือเป็นความเสี่ยงเช่นกัน

สาเหตุของโรคข้อเข่าเสื่อมที่พบบ่อยคือ มีประวัติการเกิดอุบัติเหตุที่บริเวณข้อเข่า การบาดเจ็บจากการเล่นกีฬา โรคประจำตัวบางชนิด เช่น โรคเกาต์ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ หรือมีประวัติการติดเชื้อในข้อเข่า

คาดว่ามีผู้สูงอายุทั้งหญิงและชายในประเทศไทยเป็นโรคข้อเสื่อมประมาณหกล้านคน ดังนั้น หากคนไทยมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับ โรคดังกล่าว และรู้ถึงแนวทางป้องกันตนเองให้พ้นจากโรค ก็จะสามารถลดปัจจัยเสี่ยงที่อาจนำไปสู่การเกิด ข้อผิดรูปหรือพิการ ตลอดจนช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านการรักษาพยาบาลได้

รศ.นพ. ธไนนิธย์ โชตนภูติ ประธานชมรมศัลยแพทย์ข้อเข่าข้อสะโพกประเทศไทย กล่าวว่า การควบคุมน้ำหนักตัวเป็นปัจจัยที่สำคัญ เพราะแรงกดที่ข้อเข่าจะต้องแบกรับถึง 6 เท่าของน้ำหนักตัวเพียง 1 กิโลกรัม ซึ่งอาจส่งผลให้เกิดความล้าและเป็นปัจจัยที่ทำให้ข้อเข่าเสื่อมเร็วขึ้น

โรคนี้หากปล่อยทิ้งไว้โดยปราศจากการดูแลที่ถูกต้อง อาจทำให้ผู้ป่วยเคลื่อนไหวได้ยากลำบากและถึงขั้นที่ไม่สามารถลุกขึ้นยืนหรือเดินได้ด้วยตนเอง นอกจากนี้โรคไขข้ออักเสบรูมาตอยด์ หากปล่อยทิ้งไว้อาจส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อกระดูกและนำไปสู่โรคข้อเสื่อมได้

อย่างไรก็ตาม หากผู้ป่วยโรคข้อเสื่อมรักษาด้วยวิธีการรับประทานยา ออกกำลังกาย ทำกายภาพบำบัด และปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์แล้วอาการยังไม่ดีขึ้น

แพทย์ผู้เชี่ยวชาญอาจแนะนำให้ผู้ป่วยเข้ารับการรักษาด้วยวิธีการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมที่มีความคงทนสูง ซึ่งเป็นการรักษาด้วยวิธีเปลี่ยนผิวข้อเข่าทั้งหมด (Total Knee Replacement) ที่สามารถหมุนและเคลื่อนไหวได้ใกล้เคียงกับข้อเข่าจริง

ทั้งยังออกแบบให้มีความสึกหรอต่ำ โดยให้ชิ้นส่วนรับน้ำหนักที่เป็นพลาสติกสังเคราะห์ มีการเคลื่อนไหวได้ และด้านเทคนิคการผ่าตัดเพื่อให้ได้ข้อเข่าเทียมที่มีอายุการใช้งานสูงสุดถึงกว่าสิบปี จึงสามารถช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิตให้กับผู้ป่วยได้

นพ.พฤกษ์ ไชยกิจ ศัลยแพทย์ออร์โธปิดิกส์ และผู้เชี่ยวชาญด้านระบบคอมพิวเตอร์เนวิเกเตอร์การผ่าตัดข้อเข่า วิทยาลัยแพทย์ศาสตร์กรุงเทพมหานครและวชิรพยาบาล กล่าวว่า การวางตำแหน่งของข้อเข่าเทียมให้ถูกต้อง แม่นยำ เป็นกุญแจสำคัญในการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม

ปัจจุบันมีคอมพิวเตอร์ เนวิเกเตอร์ที่ใช้ในการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม จึงช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการวางตำแหน่งของข้อเข่าเทียม ซึ่งจะส่งผลให้ข้อเข่าเทียมสามารถใช้งานได้ยาวนานโดยปราศจากปัญหาใดๆ

การใช้คอมพิวเตอร์เนวิเกเตอร์ช่วยในการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่านั้นมีข้อได้เปรียบ และนำไปสู่การพัฒนาเกี่ยวกับเรื่องซอฟท์แวร์ที่จะสามารถเพิ่มขีดความสามารถในการติดตามการวางตำแหน่งของข้อเข่าเทียมในผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดไปแล้ว และจะสามารถให้ข้อมูลความแน่นอนของการใช้งานข้อเข่าเทียมให้ดีและยาวนานขึ้น

อย่างไรก็ตาม การรักษาผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมนั้นขึ้นอยู่กับความรุนแรงของโรคในผู้ป่วยแต่ละราย งต้องพิจารณาถึงอายุ น้ำหนัก ความหนาแน่นของมวลกระดูก สภาพร่างกายและจิตใจ ดังนั้น สิ่งที่สำคัญที่สุดคือ หากมีอาการเพียงเล็กน้อย ก็ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อหาวิธีป้องกันและรักษาที่ถูกต้อง ตั้งแต่เนิ่นๆ” นพ.พฤกษ์ กล่าวเสริม

ด้านคุณหญิงถนัด ปิติวงษ์ อายุ 83 ปี ผู้ได้รับการผ่าตัดข้อเข่าเทียม เล่าว่า ชีวิตช่วงหนึ่งต้องทนทรมานอยู่กับโรคข้อเข่าเสื่อม แค่ลุกขึ้นยืนก็ต้องเสียเวลาตั้งหลักเป็นเวลานานกว่าที่จะขยับก้าวเดินไปข้างหน้าได้

เนื่องจากน้ำเลี้ยงข้อเข่าข้างขวาแทบจะไม่มี จนต้องเข้ารับการรักษาด้วยการฉีดน้ำเลี้ยงข้อเข่าและรับประทานยาควบคู่กันไปเป็นเวลานานนับปี ส่งผลให้ขาขวาเริ่มโก่งจนไม่สามารถเดินได้อย่างปกติ

จึงตัดสินใจเข้ารับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมแบบหมุนได้ และนับเป็นเวลาถึงแปดปีแล้วที่กลับมาใช้ชีวิตที่ตนเองต้องการอย่างมีความสุข เหมือนชีวิตที่ขาดหายไปช่วงหนึ่งได้ถูกเติมเต็มและได้กลับมาเป็นตัวเราเองอีกครั้งหนึ่ง

อยากให้ทุกคนไม่ว่าจะอายุเท่าใดก็ตาม ควรเริ่มดูแลและรักษาตัวเองตั้งแต่วันนี้ โดยการทำความเข้าใจเกี่ยวกับโรคข้อเสื่อม จะได้ป้องกันการสูญเสียของร่างกายที่อาจเกิดขึ้นในอนาคตได้

ฉะนั้น เพื่อป้องกันการสึกหรอของกระดูกข้อไม่ให้เพิ่มมากขึ้น ควรควบคุมน้ำหนักตัวไม่ให้อ้วนเกิน หลีกเลี่ยงการคุกเข่า หรือนั่งยองๆ รวมทั้งการขึ้นลงบันไดบ่อยๆ โดยไม่จำเป็น

ผู้ที่มีการบริหารกล้ามเนื้อเข่าให้แข็งแรงจะช่วยให้การใช้งานข้อได้ดีขึ้น และออกกำลังกายให้เหมาะสม เช่น การเดิน การปั่นจักรยาน หรือการออกกำลังกายในน้ำ ก็จะสามารถยืดอายุการใช้งานและรักษาข้อเข่าให้อยู่คู่ร่างกายได้เป็นอย่างดี

ที่มา:เว็บไซต์สำนักข่าวเนชั่น

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *